Cultuurmoslim

[Patrick]

We kennen allemaal het fenomeen cultuurchristen, meestal wordt hiermee bedoelt: christenen die weinig belang hechten aan religie, zeker niet practizerend zijn of zelfs niet geloven in een godheid laat staan de figuur jezus. Deze mensen zijn veeleer christen in naam en komen enkel in de kerk bij geboorte, trouw en begrafenis. Mensen hebben nu eenmaal behoefte aan traditie en willen belangrijke momenten in het leven omringen met een zeker vorm van statigheid.

Buiten cultuurchristenen zijn er allerlei redenen om aan te nemen dat er ook cultuurmoslims bestaan. Hiermee bedoel ik ongeveer hetzelfde als cultuurchristenen, maar er is meer aan de hand. Toen ik het interview (humo nr 29/3279) las met Tahar Ben Jelloun , een gereputeerd schrijver in Frankrijk merkte ik enkele dingen die toch wel typisch waren. Tahar Ben Jelloun noemt zichzelf een cultuurMoslim, heeft naar eigen zeggen geen binding met religie, maar heeft wel behoefte aan een beetje spiritualiteit.

Het gesprek is openhartig en eerlijk, tot er gesproken wordt over religie: Weer krijgen we het overbekende verhaaltje te horen over de Islam als de religie van Vrede en dialoog. Dat zelfmoordaanslagen te maken hebben met Islam en het paradijs doet hij af als een fabeltje "die mensen willen gewoon een beter leven"(??!!). Islam en modernisme gaan, nog steeds volgens de schrijver, samen. Wahabieten zijn een secte waarvan de doctrine niets van doen heeft met de Islam, Osama is slechts een secteleider. Ook voor wat betreft de Arabische regimes: die hebben volgens hem niets van doen met de Islam, uiteraard komt ook hier de kolonisatie van het Westen ter sprake. Hij geeft toe dat de vrouw volgens de Islam niet dezelfde rechten geniet als de man, anderzijds vindt hij dat er nergens geschreven staat dat de man de vrouw moet domineren. Kortom een hele lithanie waarbij telkens de Islam gespaard blijft.

De schrijver is een aangenaam, vredevol, tolerant, intelligent persoon die ik zou omschrijven als agnosticus. Als het interview even niet over de Islam gaat, zegt hij best wel rationele en zinnige dingen. Dus waarom verdedigt hij, en allicht vele andere met hem uitgerekend een religie die net het omgekeerde is: militant, intollerant, vrouwonvriendelijk, ...

Ik denk dat het antwoord ligt in het feit dat hij emotioneel geen afscheid kan nemen van de Islam. Islam is de religie waarmee hij en vele anderen geboren zijn. Islam is de religie van zijn (voor)ouders. Islam is of was alles waarvoor hij leefde tot op een zeker moment. De meeste cultuurmoslims hebben ofwel een gebrek aan interesse ( en daardoor een gebrekkige kennis van de Koran) ofwel loochenen ze de waarheid voor zichzelf omdat er nog steeds die emotionele binding is, ook al geloven ze niet in god of de profetische kwaliteiten van mohammed. Ze volgen dankbaar de alomtegenwoordige doctrine van het politiek correct denken of ze reflecteren hun eigen karakter aan dat van de Islam: "ik ben open van geest, tolerant, vredelievend, respecteer mijn vrouw, ik ben een moslim (van geboorte) dus is de Islam ook openminded, tolerant, vredelievend, vrouwvriendelijk. De verhaaltjes rondom de tolerante Islam gaan erin als zoete broodjes, indien het tegendeel beweerd wordt, gaan ze haastig op zoek naar een reden waarom dat niet zo is. Ze leven in een schemerzone tussen geloof en ongeloof waarbij ze zichzelf vrijwillig bedriegen.